Leerlingenvervoer

Gemeenten zijn verantwoordelijk voor het leerlingenvervoer. Maar zeker als er problemen zijn, willen ouders invloed. Samen staan ze sterker tegenover hun gemeente. Programma VCP ondersteunt adviesraden leerlingenvervoer.

Kinderen die in Nederland naar school gaan, leggen in verreweg de meeste gevallen de route naar school zelfstandig af of worden door hun ouders gehaald en gebracht. Soms gaat dat echter niet. Ouders kunnen dan een beroep doen op de regeling leerlingenvervoer. Iedere gemeente heeft hiervoor haar eigen beleid. Soms zijn er problemen met het leerlingenvervoer. Om samen sterker te staan, richten de ouders dan vaak een cliëntenraad of adviesraad leerlingenvervoer op.

Criteria

De regeling leerlingenvervoer geldt als

De school is te ver weg.
De leerling heeft een handicap of stoornis.

Gemeente

Elke gemeente is verantwoordelijk voor de uitvoering van het leerlingenvervoer. Ouders kunnen bij hun gemeente een beroep doen op leerlingenvervoer als hun kind gaat naar:

Het basisonderwijs: reguliere basisscholen en speciale scholen voor het basisonderwijs
Speciaal onderwijs: (voortgezet) speciaal onderwijs
Regulier voortgezet onderwijs inclusief Leerwegondersteunend onderwijs en Praktijkonderwijs

De Vereniging van Nederlandse Gemeenten hebben een richtlijn leerlingenvervoer opgesteld. Toch zijn er grote verschillen tussen gemeenten. Elke gemeente mag, binnen het kader van de wet, zijn eigen beleid vaststellen.

Er zijn verschillende vormen van leerlingenvervoer:

Ouders krijgen van de gemeente een vergoeding en brengen zelf hun kind.
Ouders krijgen (vergoeding voor een) een abonnement voor het openbaar vervoer voor hun kind (en eventueel voor een begeleider).
De gemeente zorgt voor vervoer met een bus of taxi (aangepast vervoer).

Uitgangspunt bij het leerlingenvervoer is een vergoeding op basis van openbaar vervoer. Als dat niet leidt tot passend vervoer kan een vergoeding worden gegeven voor openbaar vervoer met begeleiding. Als dat ook niet passend is, kan een vergoeding worden gegeven voor aangepast vervoer of kan aangepast vervoer worden verzorgd door of vanwege de gemeente.

Sinds 1 februari 1999 kunnen gemeenten een 'drempelbedrag' invoeren. Van veel ouders mag een eigen bijdrage gevraagd worden die net zo hoog is als de kosten van het openbaar vervoer tot aan de vastgestelde kilometergrens. De VNG adviseert een kilometergrens van 6 kilometer. Ouders van kinderen met een handicap betalen geen drempelbedrag.
Sinds 1 januari 2004 geldt de Regeling zitplaatsverdeling in bus en auto. Dit betekent dat alle kinderen recht hebben op een eigen zitplaats.

Knelpunten

In de praktijk zijn er verschillende soorten problemen bij het leerlingenvervoer. Een aantal gemeenten probeert te bezuinigen op het leerlingenvervoer. Dat kan leiden tot klachten van ouders, zoals

Chauffeurs weten niet goed hoe ze moeten omgaan met kinderen met beperkingen.
Gebrek aan begeleiding.
Er wordt gepest, gespuugd, geslagen en gevochten in de bussen.
Kinderen worden niet bij de deur worden opgehaald en moeten zelf maar naar de bushalte komen.
Aangepast vervoer wordt omgezet in een begeleiderskaart voor het openbaar vervoer.
Het niet gebruiken van gordels.
Lange reistijden.
Op- en overstapplaatsen.
Ouders die zich bij hun gemeente beklagen, worden afgewimpeld.

Adviesraad leerlingenvervoer

Ouders hebben bij het leerlingenvervoer vooral te maken met de problemen rond het vervoer van hun eigen kind. Maar het blijkt vaak niet om individuele problemen te gaan. Andere ouders ondervinden soortgelijke problemen. Als zij samen hun problemen bij de gemeente aankaarten staan ze sterker.
Binnen een adviesraad leerlingenvervoer worden de gezamenlijke belangen behartigd van de leerlingen die met het leerlingenvervoer vervoerd worden. Samen zoeken gemeente, ouders, vervoerder en scholen naar oplossingen.