De proef met de eerste uniforme scootmobielcursus is geslaagd. De deelnemers hebben er genoeg van opgestoken en velen voelen zich een stuk zekerder in het verkeer. Ook organisatoren en vrijwilligers zijn tevreden over het cursusverloop. Dat blijkt uit de evaluatie van de deelnemers, van de bij de uitvoering betrokken begeleiders en organisatoren.
In tien Zeeuwse gemeenten zijn tussen april en oktober 2011 tien scootmobielcursussen gehouden. Op verzoek van het landelijke samenwerkingsverband Blijf Veilig Mobiel (BVM) heeft de projectgroep Scoo®t Veilig het landelijk ontwikkelde draaiboek voor een basiscursus getest. BVM stelde enkele randvoorwaarden. Zo moest de cursus in minstens tien gemeenten plaatsvinden. De cursus zou zowel voor Wmo-cliënten als voor zogeheten ‘vrije rijders’ toegankelijk moeten zijn en de betrokkenheid van een ergotherapeut was een vereiste.
Daarnaast was het doel van de projectgroep Scoo®t Veilig om iedere (beginnende) Zeeuwse scootmobielgebruiker in de gelegenheid te stellen een basiscursus te volgen, liefst voordat hij voor het eerst de weg opgaat met een scootmobiel en zoveel mogelijk in de eigen omgeving. Op die manier leverde Scoo®t Veilig een bijdrage aan de veilige mobiliteit van mensen met een beperking en aan hun deelname aan het maatschappelijk leven.
Therie en praktijk
De cursus bestond onder meer uit verkeerstheorie, verschillende verrichtingen op een parkoers, een ogen- en orentest en een praktijkrit. In totaal deden 145 scootmobielgebruikers mee. Soms werd de cursus in één dag aangeboden, soms werden de lessen verspreid over meerdere dagdelen en meerdere dagen. Organisatoren konden zelf inschatten wat de meest geschikte tijdspanne was voor de cursisten.
Evaluatie
Het onafhankelijke bureau Kien Onderzoek verrichtte de evaluatie. Direct na afloop van de cursus werden de deelnemers ondervraagd over hun ervaringen. Drie maanden later volgde een tweede enquête. Ook de vrijwilligers werden via een enquête ondervraagd en voor de organisatoren werd een evaluatiebijeenkomst belegd.
Uit de antwoorden die direct na afloop van de lessen werden gegeven, blijkt dat voor ruim 90 procent van de deelnemers de verwachtingen die zij vooraf van de cursus hadden, zijn waargemaakt. Zij zijn tevreden over de inhoud en raden hem aan andere scootmobielgebruikers aan.
Positief effect
Tijdens de nameting bleek het positieve effect van de cursus. Bijna 42 procent voelt zich nu veiliger, bijna 40 procent heeft meer kennis van de verkeersregels gekregen, 33 procent heeft meer verkeersinzicht, 33 procent voelt zich zekerder in het verkeer en 33 procent is vaardiger met de scootmobiel.
Vooraf hadden veel deelnemers moeite met stoepen op- en afrijden, achteruit- en bochten rijden. Daarnaast werden onduidelijke verkeersregels, druk verkeer of medeweggebruikers die niet goed opletten als problematisch ervaren. Ook hier is een duidelijke verbetering zichtbaar. Ongeveer een derde van de deelnemers geeft na drie maanden aan hiermee minder moeite te hebben en 35 procent geeft aan de scootmobiel zeker vaker te gaan gebruiken.
Wat de cursussen ook hebben laten zien is dat het gezichtsvermogen en gehoor van veel deelnemers onvoldoende was om veilig aan het verkeer deel te nemen. Een kwart is doorverwezen naar een opticien. Meer dan de helft van de deelnemers kreeg een verwijzing voor de audicien.
Bruikbaar cursusmateriaal
Ook de vrijwilligers en organisatoren zijn ondervraagd, met name over het gebruik van het cursusmateriaal. Beide groepen waren tevreden over het draaiboek en het cursusmateriaal. De inzet van de ergotherapeut werd ervaren als een duidelijke meerwaarde, net als de aanwezigheid van de leveranciers voor kleine aanpassingen of reparaties. De organisatoren vinden het wel belangrijk om het niveau van de deelnemers vooraf goed in te schatten. Op die manier kunnen ze rekening houden met rijervaring en cognitieve vermogens van mensen en daarmee de effectiviteit van de cursus verhogen. Wellicht kunnen in de toekomst ervaren rijders worden ingezet als vrijwilligers. Zij kennen de problematiek en de deelnemers nemen meer aan van een ervaringsdeskundige.
Het eindverslag van de pilot wordt in het eerste kwartaal van 2012 verwacht.
